การแก้กำเลิด ชื่อ การแก้กำเลิด ที่มาจากใบลานชื่อ พระคำหลวง ๒๓ หน้า ประเภท ใบลาน วัสดุที่ทำ ทำด้วยใบลานจารด้วยเหล็กแหลมแล้วใช้เขม่าทาเพื่อให้อักษรจารปรากฎชัดเจนแล้วลบเขม่าออกจะ เหลือเขม่าในรอยที่จาร ลักษณะตัวอักษร อักษร ไทยน้อย สมัย รัตนโกสินทร์ตอนต้น เนื้อหา สาระ การแก้กำเลิด หมายถึง การที่เด็กนอนแล้วละเมอ ขวัญออกจากร่างกายซึ่งชาวบ้านเชื่อตามคำโบราณ ว่า ผีนอกบ้าน ฝีป่า มารบกวน เพื่อเอาเด็กที่เกิดมาแล้วไปอยู่ด้วยทำให้ผู้เป็นแม่เชื่อว่าขวัญเด็กออกจากร่าง ดังนั้น ผู้เป็นพ่อแม่จึงทำพิธีสู่ขวัญ หรือเรียกขวัญกลับมาเหมือนเดิม การสู่ขวัญจึงเป็นประเพณี ความเชื่อของ คนสมัยโบราณ การแก้กำเลิดมีขบวนการแก้ กล่าวคือจะต้องเชิญหมอสู่ขวัญมาทำพิธี ที่เรียกว่าพิธีสู่ขวัญหรือพิธีเรียก ขวัญและมีการเตรียมของการสู่ขวัญดังนี้ นำกาบของต้นกล้วยมาทำเป็นรูปสี่เหลี่ยมแล้วนำไม้มาเสียบแบ่งเป็น ๙ ช่อง (ชาวบ้านเรียก ๙ ห้อง) แล้วเตรียมของสำหรับทำพิธีดังนี้ ธงสามชายใส่ในกระทงทั้ง ๙ ชุด มีรูปหมา เป็ด ไก่ ช้าง ม้า เงิน ๑ บาท มีอาหาร เช่น แกงส้ม แกง หวาน อ้อย หมากพลู แตง น้ำเต้า เครื่องครัว เช่น หม้อ หวดข้าวนึ่ง กระติ๊บข้าว เสื่อสาด ขวานเสียม เสื้อผ้า เป็นต้น เมื่อเตรียมพร้อมแล้วจึงกำหนดวันที่จะทำพิธีสู่ขวัญ เมื่อเตรียมพร้อมแล้วหมอก็จะทำพิธีเชิญเทวดาบนโลก ผีสางนางไม้ให้มารับเอาเครื่องเซ่นไหว้เตรียม ไว้ให้ลงมาขจัดปัดเป่าให้หายจากความทุกข์ให้ขวัญมาอยู่กับเด็ก พร้อมให้ความสุขความเจริญสืบต่อไป โดยมีตัวอย่างของคำสวดดังนี้ เสื่อสาดอาสนะให้ครบเครื่องเฮือน ทำมาดาเฮานี้ดีแล้ว หยาดน้ำใส่ กระทง บุคคลทั้งเจ้าธอเจ้าเทียน เจ้าเครื่องกิริยาบูชา ผู้มีชื่อดังนี้ อุทิศหยาดน้ำไปฮอดไปเกิง พยาทักสกฤกษ์ เจ้าทั้ง ๘ อันเวียนแวดห้องทั่วทิศา ๑ ๒ ๓ ๔ ๕ ๖ ๗ ๘ ลักขณาราหู จัตตรงค์ที่ ๔ นวเคราะห์ทั้ง ๙

ย้อนกลับ